ျမစ္ဆုံေရကာတာ တည္ေဆာက္မႈ ေဒသခံေတြ ထိခုိက္

ဧရာ၀တီ ျမစ္ေၾကာင္းတေလွ်ာက္မွာ တည္ေဆာက္မယ့္ ေရအားလွ်ပ္စစ္ စီမံကိန္းေတြဟာ ျမန္မာႏုိင္ငံ ေခတ္မီ တုိးတက္ေရးမွာ အေရးပါတဲ့ လွ်ပ္စစ္က႑ ဖြံ႕ၿဖဳိးဖုိ႔ထက္ ဧရာ၀တီျမစ္ကို အမွီျပဳေနတဲ့ ဆန္စပါး စုိက္ပ်ဳိးေရး၊ စီးပြားေရးနဲ႔ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ထိခုိက္မႈေတြ အျပင္ ေဒသခံေတြရဲ႕ လူမႈေရးကိစၥ အ၀၀ကို ထိခုိက္ေစမယ့္ကိန္း ပိုၿပီး မ်ားေနတယ္လို႔ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ေစာင့္ေရွာက္သူေတြက ေျပာၾကပါတယ္။ ျမန္မာအစိုးရရဲ႕ ဧရာ၀တီ ျမစ္ဆုံ စီမံကိန္းေၾကာင့္ ႏုိင္ငံအတြက္ ဆုိးက်ဳိးေတြ ျဖစ္လာမယ္ဆုိတဲ့ ေ၀ဖန္ခ်က္ေတြဟာ လုပ္ႀကံ ေျပာဆုိခ်က္ေတြပဲ ျဖစ္တယ္၊ ဒီစီမံကိန္းဟာ ႏုိင္ငံအတြက္ စိုးရိမ္စရာ မရွိတဲ့ စီမံကိန္း ျဖစ္တယ္လို႔ အခုရက္ပုိင္းေတြအတြင္း အစုိးရ သတင္းစာေတြမွာ တုံ႔ျပန္ ေရးသားထားတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။ အျပည့္အစုံကို ေဒၚခင္မ်ဳိးသက္က တင္ျပေပးထားပါတယ္။
လွ်ပ္စစ္က႑ ဖြံ႕ၿဖဳိးတုိးတက္ေရးဟာ ျမန္မာႏုိင္ငံ လက္မႈက႑ကေန စက္မႈက႑ကို အသြင္ကူးေျပာင္းေရးအတြက္ အဓိက လုိအပ္ခ်က္ ျဖစ္တာမို႔ ဧရာ၀တီျမစ္ဆုံ၊ ေမခ ေမလိခ၊ ျမစ္ညာျမစ္၀ွမ္း ေရအားလွ်ပ္စစ္ စီမံကိန္း ၈ ခုနဲ႔ ျပည္သူလူထုအက်ဳိး လုပ္ေဆာင္ေနတာ ျဖစ္သလုိ ဒီစီမံကိန္းေတြဟာ ျမစ္ေၾကာင္းဆုိင္ရာ ထိခုိက္မႈေတြထက္ ေကာင္းက်ဳိးေတြကုိ ပိုၿပီး ရေစတယ္လို႔ အဂၤါေန႔ထုတ္ အစုိးရအာေဘာ္ သတင္းေဆာင္းပါးမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။
ဒါေပမဲ့ ဒီစီမံကိန္းေတြ ခ်မွတ္ရာမွာ ျပည္သူလူထု ပါ၀င္ဆုံးျဖတ္တာမ်ဳိး မေတြ႕ရဘဲ ျမစ္ေၾကာင္းတေလွ်ာက္က ေဒသခံေတြအတြက္ နစ္နာမႈေတြ အမ်ားႀကီး ေတြ႕ေနရတယ္လို႔ Burma River Network ျမန္မာႏုိင္ငံ ျမစ္ေၾကာင္းမ်ား ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာေရးအဖြဲ႕ ၁၁ ဖြဲ႕ ပါ၀င္တဲ့ ကြန္ရက္အဖြဲ႕က မအားနန္က ေျပာပါတယ္။
“ဒီစီမံကိန္းေတြမွာ ျပည္သူလူထုေတြရဲ႕ ပါ၀င္ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ေတြ မရွိဘူး။ ျမစ္ဆုံေနရာ ကခ်င္ျပည္နယ္မွာ ဆုိးက်ဳိးေတြ ျဖစ္ေနသလို အခုအခ်ိန္ ျမစ္ဆုံမွာ ေရထုညစ္ညမ္းမႈ ျဖစ္ေနတယ္။ ဒီ ျမစ္ဆုံေရကာတာ ေဆာက္မယ္ဆုိေတာ့ ေရႊ႕ေျပာင္းရတဲ့ ေနရာေတြကုိ ျပန္လည္ ေနရာခ်ထားေပးတဲ့ ေအာင္ေျမသာ စံျပေက်းရြာလုိ႔ ေျပာတယ္။ တကယ္တမ္း က်မတို႔ ေတြ႕ေနရတာကေတာ့ ဒုကၡသည္စခန္းနဲ႔ အတူတူပဲ။ သူတို႔ရဲ႕ အနာဂတ္မွာ ဘာျဖစ္လာမလဲဆုိတာ သူတုိ႔ ေသေသခ်ာခ်ာ ေရေရရာရာ မသိဘူး။ ေနာက္တခ်က္အေနနဲ႔ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံမွာ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အား ဘယ္ေလာက္လိုမႈ အေပၚမွာပဲ မူတည္ၿပီးေတာ့ ဒီေရကို အဖြင့္အပိတ္လုပ္မွာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ ဒါက ျမစ္ေအာက္ဘက္မွာလည္း စုိးရိမ္စရာ အမ်ားႀကီးရွိတယ္။”
အခုလို လူမႈေရး၊ စီးပြားေရးသာ မကဘဲ သဘာ၀ ပတ္၀န္းက်င္ကုိပါ ထိခုိက္ေစတာမုိ႔ ဒီ ေရအားလွ်ပ္စစ္ စီမံကိန္းေတြအတြက္ EIA ေခၚ သဘာ၀ ပတ္၀န္းက်င္ ထိခုိက္မႈ ရွိႏုိင္မယ့္ တုိင္းတာတြက္ခ်က္ၿပီး ဥပေဒစည္းကမ္း စနစ္တက် ခ်မွတ္ဖို႔ လိုအပ္တယ္လို႔ သဘာ၀ ပတ္၀န္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရး ပညာရွင္ ဦးအုန္းက ေျပာပါတယ္။
“Dam တခုေဆာက္ရင္ Dam အထက္မွာ ေရလႊမ္းမုိးမယ္။ ေရလႊမ္းမုိးရင္ ရြာေတြ၊ ၿမိဳ႕ေတြ ေရျမဳပ္မယ္။ ေတာေတြလည္း ကုန္မယ္။ အကယ္၍ လူေတြလည္း ေရႊ႕ေျပာင္းရမယ္။ Dam ရဲ႕ ေအာက္က်ေတာ့ ေရက ျမန္ျမန္ဆန္ဆန္ရတာ ရွိမယ္။ အခန္႔မသင့္လို႔ Dam ႀကီး ၿပိဳက်သြားရင္ ေအာက္ကလူေတြလည္း ေရေဘးဒုကၡေရာက္မယ္။ ေရ Quality ကိုလည္း အမ်ားႀကီးကို ထိခုိက္သြားမယ္။
“ငါးေတြဘာေတြလည္း ဥလို႔ရွိရင္ အညာတက္ဥတာ။ Dam ႀကီးေဆာက္ေတာ့ ငါးေတြဘာေတြ မ်ဳိးတုံးကုန္မယ္။ အကုန္လုံး ပင္လယ္ထဲထိေအာင္ ျမစ္ညာေရာ၊ ျမစ္ေက်ေရာ အကုန္ဒုကၡေရာက္ၿပီ။ EIA လုပ္တဲ့ သေဘာတရားက အဲဒါေတြပဲ။ သဘာ၀၀န္းက်င္နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ Dam ေတြ ေဆာက္လုိ႔ရွိရင္ သူ႔ရဲ႕ Standard ေတြ၊ သတ္မွတ္ခ်က္ေတြ အမ်ားႀကီးရွိတယ္။ သူမ်ားႏုိင္ငံေတြမွာ ဒါေတြက ဥပေဒ ထုတ္ၿပီးသား။”
ဧရာ၀တီျမစ္ေၾကာင္း ေရအားလွ်ပ္စစ္ စီမံကိန္းေတြကုိ ဆက္ၿပီး မလုပ္သင့္ဘူးလို႔ EIA ေလ့လာမႈေတြကေန ေျပာထားေၾကာင္း သိရတယ္လို႔ မအားနန္က ေျပာပါတယ္။
“အရင္ကလုပ္ထားတဲ့ စာမ်က္ႏွာ ၉၀၀ ေက်ာ္ရွိတဲ့ EIA Report က်မတုိ႔ေတြ႕တယ္။ အဲဒီ EIA Report မွာ တ႐ုတ္ပညာရွင္ေတြနဲ႔ ျမန္မာက ေလ့လာသုံးသပ္မႈ လုပ္ထားတဲ့ ေနရာမွာ ပညာရွင္ေတြကုိယ္တုိင္ ဒီ ျမစ္ဆုံ ေရကာတာကို မေဆာက္ဖို႔ တုိက္တြန္းထားတယ္။ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္နဲ႔ လူမႈဆုိးက်ဳိးေတြကို ဂ႐ုစိုက္မယ္ဆုိရင္ ဧရာ၀တီ ေရကာတာႀကီးကို မေဆာက္ဖုိ႔ ဆုိၿပီး သူတို႔က အတိအလင္း ေျပာထားတဲ့ဟာ ေတြ႕ရတယ္။ ဒါေပမဲ့ အဲဒါကုိလည္း သူတုိ႔ ဘယ္ေတာ့မွ ထုတ္ေဖာ္ ေျပာတာ မရွိဘူး။ ဒီလို ျဖန္႔ေ၀တာေတြ မရွိဘူး။”
လွ်ပ္စစ္က႑နဲ႔ ဖြံ႕ၿဖဳိးေရး လုပ္ေဆာင္ရာမွာ ထိခုိက္မႈဆုိင္ရာ ဘက္ေပါင္းစုံ ေလ့လာဖုိ႔ လုိအပ္ၿပီး အဓိပၸာယ္ရွိတဲ့ တုိးတက္မႈမ်ဳိး ျဖစ္ေအာင္ ႀကိဳးစားဖုိ႔ လိုတာပါ။
“ေက်ာက္မီးေသြးသုံးတာ အဆုိးဆုံးပဲ။ ေက်ာက္မီးေသြးထက္ ဒီဇယ္၊ ဓာတ္ဆီက သက္သာတယ္။ ဒီဇယ္၊ ဓာတ္ဆီထက္ ဂက္စ္က သက္သာတယ္။ ဂက္စ္ထက္ ေရအားလွ်ပ္စစ္က သက္သာတယ္။ ဒါမွန္တယ္။ သုိ႔ေသာ္လည္း အဲဒါလုပ္တဲ့အတြက္ လူေတြေရာ၊ သဘာ၀၀န္းက်င္ေရာ ပ်က္စီးတာေတြလည္း ထည့္စဥ္းစားရမယ္။ အဲဒါေတြ မစဥ္းစားဘဲလုပ္တာ အဓိပၸာယ္မရွိတဲ့ တုိးတက္မႈ ေခၚတယ္။”
ျမစ္ဆုံ ေရအားလွ်ပ္စစ္ စီမံကိန္းဟာ ျမန္မာႏုိင္ငံသားေတြထက္ အိမ္နီးခ်င္း တ႐ုတ္ႏုိင္ငံအတြက္ ပုိၿပီး အက်ဳိးရွိေစမွာမုိ႔ ျမန္မာ့ေနာင္ေရးအတြက္ ရပ္ဆုိင္းပစ္ဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။
“ျမစ္ဆုံက ထြက္လာတဲ့ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားကို ယူနန္က လွ်ပ္စစ္လုိင္းကေန တဆင့္ တ႐ုတ္ျပည္ကို တင္ပုိ႔မယ္လို႔ CPI ကုမၸဏီက သတင္းတခုမွာ ေရးထားတယ္။ တကယ္တမ္း ေရကာတာေဆာက္မယ့္ အခ်ိန္မွာ ျဖစ္လာမယ့္ ဆုိးက်ဳိးေတြ ဒီေဒသခံ ျပည္သူလူထုေတြဆီ ေရာက္တယ္။ ဒါေပမဲ့ ေဒသခံ လူထုေတြက လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားလည္း မရဘူး။ ဒီကေန အက်ဳိးအျမတ္ ဘာမွလည္း မရဘူး။ အုိးမဲ့အိမ္မဲ့ ျဖစ္တဲ့ဟာေတြလည္း အမ်ားႀကီးျဖစ္တယ္။ ေဒသခံ ျပည္သူလူထုေတြ ပါ၀င္ဆုံးျဖတ္မႈ မရွိတဲ့၊ ၿပီးေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံ တခုလုံး အနာဂတ္ေတြမွာ ဆုိးက်ဳိးျဖစ္ေစမယ့္ ဒီလို ႀကီးမားတဲ့ ေရကာတာႀကီးကို ခ်က္ခ်င္း ရပ္ဆုိင္းေပးဖုိ႔ ျမန္မာအစုိးရနဲ႔ တ႐ုတ္အစုိးရေတြကို ေတာင္းဆုိခ်င္တယ္။”
ျမစ္ဆုံ ေရအားစီမံကိန္းကုိ ဆက္ၿပီး မလုပ္ဖို႔အတြက္ ျမန္မာအစုိးရကုိသာမက တ႐ုတ္အစုိးရကုိပါ ျပည္တြင္း ျပည္ပ အဖြဲ႕အစည္းမ်ဳိးစုံက ေတာင္းဆုိမႈေတြ အျပင္းအထန္ လုပ္ေဆာင္ေနတာပါ။

Read More

London အံုၾကြမႈ အျခားနယ္မ်ားသို႔ ပ်ံ႕ႏွံ႔

လန္ဒန္ျမိဳ႔ရွိ လူဆင္းရဲမ်ား ေနထိုင္ရာ ေဒသမ်ားသို႔ ဆက္လက္ ပ်ံ႔ႏွံ႔လာသည့္ လူထုအံုၾကြမႈမ်ားမွာ လြန္ခဲ့သည့္ တနလၤာေန႔ညက ေနရာေျခာက္ေနရာ တြင္ထပ္မံ ျဖစ္ေပၚေနျပီး ဝန္ၾကီးခ်ဳပ္ျဖစ္သူ  ေဒးဗစ္ကင္မရြန္းမွာလည္း ၎ ၏အားလပ္ရက္ အနားယူမႈကို အဆံုးသတ္ျပီး အဂၤါေန႔တြင္ ႏိုင္ငံ သို႔ျပန္လည္မည္ ျဖစ္သည္ဟု ေျပာၾကားလိုက္သည္။

ဆႏၵျပမႈမ်ားမွာ Hackney, Lewisham, Clapham, Peckham, Croydon ႏွင့္ Woolwich တို႔အျပင္ ဘာမင္ဂမ္ျမိဳ႔မ်ားသို႔ပါ ပ်ံ႕ႏွံ႔သြားခဲ့ျပီး ကားမ်ားကို မီးရိႈ႕ဖ်က္ဆီးၾကျပီး ေနအိမ္မွန္ခ်ပ္မ်ားကိုလည္း ခြဲေခ် ဖ်က္ဆီးခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။

ယခုလို လူထူအံုၾကြမႈမွာ လြန္ခဲ့ေသာ တနဂၤေႏြေန႔ညက စတင္ကာ ေတာ္တင္ဟမ္ျမိဳ႔တြင္ ျဖစ္ေပၚခဲ့ရျခင္းျဖစ္ျပီး  ရဲတပ္ဖြဲ႔မွ ဂိုဏ္းအဖြဲ႔တစ္ခု မွအဖြဲ႔ဝင္တစ္ဦးအား ေသနတ္ျဖင့္ ပစ္သတ္ခဲ့ျပီးေနာက္ စတင္ျဖစ္ေပၚခဲ့ရျခင္းျဖစ္သည္။

သို႔ရာတြင္ လူအမ်ားမွေျပာရာ၌ ယခုလို အံုၾကြမႈျဖစ္ရသည့္ အဓိက အေၾကာင္းရင္းမွာ ျခိဳးျခံေခၽြတာေရးလမ္း စဥ္ေၾကာင့္ျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာၾကသည္။ ယခုလိုျဖစ္ရပ္ ေၾကာင့္ လန္ဒန္ရဲတပ္ဖြဲ႔အတြက္ ပိုမို အၾကပ္ရိုက္ေစမႈမွာလာမည့္ ၂၀၁၂ လန္ဒန္အိုလံပစ္ ပြဲက်င္းပရာ ေနရာအနီးတြင္ လူထုအံုၾကြမႈ ျဖစ္ေပၚေနျခင္း ပင္ျဖစ္ျပီး ယခုျဖစ္စဥ္မွာ လြန္ခဲ့သည္ ၁၉၈၅ ခုႏွစ္က ျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ အံုၾကြမႈအျပီးတြင္ အဆိုးရြားဆံုး ျဖစ္ရပ္တစ္ခုလည္း ျဖစ္သည္။

Read More

တ႐ုတ္ ခ်စ္သူမ်ားေန႔တြင္ ခ်စ္သူစံုတြဲ (၄၂၀၀)ခန္႔ လက္ထပ္ပြဲ ဆင္ႏႊဲ

တ႐ုတ္ ျပကၡဒိန္အရ (၇)လပိုင္း (၇)ရက္ေန႕ဟာ တ႐ုတ္ ခ်စ္သူမ်ားေန႕ျဖစ္ပါသည္။ အဆိုပါေန႕ကို တ႐ုတ္လို  ခ်ီရီွး ၊ တစ္နည္းအားျဖင့္  ႏိုက္ ေအာ့ဖ္ ဆဲဗင္း  လို႕ လက္ခံထားၾကျပီး ဒါဟာ တ႐ုတ္ေရွးေဟာင္း ဒ႑ာရီလာ ျဖစ္ရပ္တစ္ခုအေပၚ အေျခခံထားတာ ျဖစ္ပါသည္။ အဲဒီ ဒ႑ာရီအရ ကြဲကြာေနရတဲ့ ခ်စ္သူႏွစ္ဦးဟာ  ခ်ီရီွး ေန႕မွာ ငွက္က်ားေတြ ဖန္တီး ေပးထားတဲ့ ၾကယ္စင္တစ္ခုနဲ႕ တစ္ခုအၾကား ဆက္သြယ္ေပးထားတဲ့ တံတားတစ္ခုေပၚမွာ တစ္ဦးနဲ႕ တစ္ဦး ေတြ႕ဆံုခြင့္ရခဲ့ၾကတယ္လုိ႕ ဆိုပါသည္။

အဲဒီပံုျပင္ဟာ လူအမ်ားရဲ႕ စိတ္ႏွလံုးကို သိမ္းယူ စိုးပိုင္ႏိုင္ခဲ့ရာ ခ်ီရီွး  ဟာ ႏွစ္ေပါင္း ႏွစ္ေထာင္ေက်ာ္လာတဲ့အထိ ထံုးတမ္း အစဥ္အလာ တစ္ခုလို ထိမ္းသိမ္းေစာင့္ေရွာက္ျခင္း ခံခဲ့ရပါသည္။ ယေန႕ေခတ္မွာေတာ့  ခ်ီရီွး  ကို လူငယ္အမ်ားစုက တ႐ုတ္ခ်စ္သူမ်ားေန႕အျဖစ္ ႐ႈျမင္ၾကျပီး သူတို႕ရဲ႕ လက္တြဲေဖာ္မ်ားနဲ႕အတူ အထိမ္းအမွတ္ အခမ္းအနားေတြ ဆင္ႏြဲေလ့ရိွၾကပါသည္။

ယခုႏွစ္ရဲ႕ တ႐ုတ္ခ်စ္သူမ်ားေန႕မွာ ေပက်င္းတစ္ျမိဳ႕ တည္းမွာတင္ ခ်စ္သူစံုတြဲ(၄၂၅၁)ဦး လက္ထပ္ထိမ္းျမားဖို႕ မွတ္ပံုတင္ခဲ့ၾကျပီး ဒီအေရအတြက္ဟာ ေဖေဖာ္၀ါရီလ(၁၄)ရက္ေန႕မွာ က်ေရာက္တဲ့ ခ်စ္သူမ်ားေန႕မွာ လက္ထပ္ၾကတဲ့ အေရအတြက္ထက္ အဆ(၂၀၀) ပိုျပီးမ်ားျပား ခဲ့တယ္လို႕ စာရင္းမ်ားမွာ ေဖာ္ျပထားပါသည္။ ေပက်င္းက လက္ထပ္ထိမ္းျမားျခင္းဆိုင္ရာ ဌာနကလည္း အဲဒီေန႕မွာ ပုံမွန္႐ံုးခ်ိန္ထက္ တစ္နာရီ ေစာျပီး ဖြင့္လွစ္ေပးခဲ့ရသလို စာရင္းသြင္းလိုတဲ့ ခ်စ္သူစံုတြဲေတြကလည္း တစ္ရက္ၾကိဳျပီး ႐ံုးေရွ႕မွာ တန္းစီေစာင့္ဆိုင္းခဲ့ၾကရေၾကာင္း သိရပါသည္။

Read More

ေဟာင္ေကာင္၌ ကြယ္လြန္သူ မင္းသားဘ႐ုစ္လီ၏ ပစၥည္းမ်ားကို ေလလံတင္ ေရာင္းခ်

ကြယ္လြန္သူ ႐ုပ္ရွင္မင္းသား ဘ႐ုစ္လီ ၀တ္ဆင္ခဲ့သည့္ သိုးေမြး အနားကြပ္ အက်ႌတစ္ထည္နဲ႔ အျခားပစၥည္း (၁၂)ခုကို ေဟာင္ေကာင္မွာ စေနေန႔က ေလလံတင္ ေရာင္းခ်ခဲ့ရာ အေမရိကန္ေဒၚလာ (၂၂၀၀၀၀)ရရွိခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။ မင္းသားဘ႐ုစ္လီရဲ႕ ပစၥည္းေတြကို အေမရိကန္လူမ်ဳိး အႏုပညာပစၥည္း စုေဆာင္းသူတစ္ဦးက ေရာင္းခ်ခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

ေလလံပြဲမွာ လူႀကိဳက္အမ်ားဆံုး ျဖစ္ခဲ့သည့္ ပစၥည္းမွာ ဘ႐ုစ္လီ ေနာက္ဆံုး ႐ိုက္ကူးခဲ့သည့္ ဂိမ္းေအာ့ဖ္ ဒတ္ ဇာတ္ကားထဲမွာ ၀တ္ဆင္ခဲ့သည့္ သိုးေမႊးအနားကြပ္ အက်ႌျဖစ္ၿပီး အဆိုပါ အက်ႌကို အေမရိကန္ေဒၚလာ (၇၇၀၀၀)နဲ႔ ေရာင္းခ်ႏိုင္ခဲ့သည့္အတြက္ မူလက ေမွ်ာ္မွန္းထားသည့္ ေစ်းႏႈန္းထက္ ပိုၿပီးရခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

ထုိ႔အျပင္ သူငယ္ခ်င္း တစ္ဦးထံ ေရးသားေပးပို႔ခဲ့တဲ့ ဘ႐ုစ္လီရဲ႕ စာတစ္ေစာင္သည္ အေမရိကန္ေဒၚလာ (၅၁၀၀၀)ထိ ရရွိခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။ မင္းသား ဘ႐ုစ္လီသည္ အဲန္းတား သယ္ ဒရယ္ဂြန္ အပါအ၀င္ ကြန္ဖူး ႐ုပ္ရွင္ကားမ်ားစြာ ႐ိုက္ကူးခဲ့ၿပီး ပရိသတ္ေတြ အႀကိဳက္ေတြ႕ခဲ့သည့္ မင္းသားတစ္ဦး ျဖစ္သည္။ သူသည္ (၁၉၇၃)ခုႏွစ္မွာ ကြယ္လြန္သြားခဲ့ၿပီး၊ ကြယ္လြန္ခ်ိန္မွာ အသက္ (၃၂)ႏွစ္အရြယ္ ရွိၿပီျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

Read More

Facebook မွ Spam King အမႈ ရင္ဆိုင္ရမည္

Facebook အသံုးျပဳသူမ်ား အေနျဖင့္ ၎တို႔၏ News Feed တြင္ ပါရွိသည့္ link မ်ားအား ဝင္ေရာက္ ၾကည့္ရႈ႕ရာ၌ စိတ္ေအးလက္ေအး ဝင္ေရာက္ ၾကည့္ရႈႏိုင္ေတာ့မည္ ျဖစ္သည္။လြန္ခဲ့ေသာ ေသာၾကာေန႔က FBI ၏ ေၾကျငာခ်က္အရ Spam King ဟုအမည္ရသူ Stanford Wallace အား စုစုေပါင္း ၂၇ သန္းခန္႔ရွိသည့္ Spam message မ်ားကိုု Facebook သံုးစြဲသူမ်ား ထံသို႔ ေပးပို႔မႈျဖင့္ တရားစြဲဆိုခံလိုက္ရ  ျပီျဖစ္သည္။

တရားရံုး ေရွ႔ေနမ်ား၏ အေျပာအရ Wallace မွာ ကြန္ျပဴတာ ပရိုဂရမ္တစ္ခုကို ေရးဆြဲျပီး ယင္းပရိုဂရမ္အရ Facebook ၏ spam ဆန္ကာကို ေက်ာ္ျဖတ္ႏိုင္ျပီး သံုးစြဲသူမ်ား ၏ account အခ်က္အလက္ အေသးစိတ္ကို ေပးေစရန္ လံႈေဆာ္သည့္ လုပ္ရပ္မ်ား လုပ္ေဆာင္ခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။ ထို႔ေနာက္ အဆိုပါ သုံးစြဲသူမ်ား ကို ၎၏ မိတ္ေဆြမ်ားထံမွ ေပးပို႔သည့္ စာမ်ားကဲ့သုိ႔ စာတုမ်ား ဖန္တီးျပီး ေပးပို႔ခဲ့သည္။

ယင္းစာမ်ားမွာ ၎ခ်ိတ္ဆက္ထားသည့္ ဝက္ဆိုက္မ်ား ကို ဝင္ေရာက္ေစရန္ ဆြယ္သည့္စာမ်ား ျဖစ္ျပီး အဆိုပါ ဝင္ေရာက္မႈမွ တစ္ဆင့္ ၎အေနျဖင့္ ပမာဏတစ္ခု ရွိသည့္ ေငြေၾကးမ်ားကို ရရွိခဲ့ျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း အမႈစြဲဆိုသူမ်ားမွ ေျပာၾကားခဲ့သည္။ ယခု ကိစၥႏွင့္ ပတ္သက္ျပီး တာဝန္ရွိသူမ်ား အား Wallace ကိုယ္တိုင္ ေျပာၾကား ဝန္ခံခဲ့ျခင္း ျဖစ္ကာ ၎အေနျဖင့္ အျပစ္မရွိေၾကာင္းလည္း ေျပာၾကားခဲ့သည္။ သုိ႔ရာတြင္ ယခုလို ျပစ္မႈ က်ဴးလြန္ေၾကာင္း ထင္ရွားပါက ေထာင္ဒဏ္ ၁၀ ႏွစ္ အထိ က်ခံရဖြယ္ ရွိေၾကာင္း သိရသည္။

Read More

WUNPAWNG MUNGDAN SHANGLAWT ASUYA SHARE SHAGAN MASAT NINGHTOI A LAM

Wunpawng Amyu sha ni hte Wunpawng Mungdan sha ni gaw, 1947ning, February (12) ya shani na Panglung ga sadi hte maren, hpunau Myen, Sam, Jinghpaw, Hkang, Kayin, Kaya, Mun, Yahkai zawn re ai amyu sha ni hte rau British Kuluni uphkang ai lata na shanglawt la nna, Munghpawm mungdan langai jawm gaw de let nga pra wa saga ai.
-
Munghpawm Myanma Mungdan hpe uphkang na ningpawt ninghpang gaw da ai tara kanu (constitution) hpe jawm ka lajang masat shagrin la nna, dai gaw da ai tara kanu hte maren, Munghpawm Myanma Mungdan ngu ai kata e rau jawm nga pra wa ai. Raiyang, gaw da ai ningpawt ninghpang tara kanu hpe n hkan shatup nna rau nga rau pra shada, dip up ai lailen ni nga wa ai.
-
 Grau law ai Myen amyu ni gaw, n law n’na naw grit nem nga ai kaga amyu sha (Ethnic groups) ni a ntsa e dip up ai lailen gaw lani hte lani wum ja wa ai majaw, masha jahpan n law ai hte naw kaji kadun nga ai amyu sha ni gaw, mungmasa ahkaw ahkang lam, n’pawt n’hpang shinggyim ahkaw ahkang lam, Demukrisi ahkaw ahkang lam, hte kaga ahkaw ahkang lam ni hpe tat sum kau ai madang de du mat wa sai.
Ndai zawn, lu ra, lu ging ai ahkaw ahkang hte ahkang aya lam ni hpe tat sum kau ai hpe mungmasa ku ntsa kaw sha garu hkat nna, hpa lam hpe mung bai dara di la lu na lam n nga mat sai hpe mu mada ai mung tsaw, myu tsaw share shagan ningshawng ningla ni gaw, shing rai tat sum kau ai mung masa ahkaw ahkang lam hte ahkang ya lam ni hpe bai lu la na matu, laknak lang nna rawt malan gasat la ra sai ngu daw dan nna 1961 ning, February Shata (5) ya shani kaw nna Amyu sha rawt malan majan baw hpang sai.
-
 Ndai zawn mung tsaw, myu tsaw share shagan ningshawng ningla ni e woi awn daw dan ai hte maren, anhte gaw, laknak lang nna rawt malan gasat ai lam galaw wa saga ai.
Laknak lang rawt malan gasat sa wa ai hkrun lam hta amyu hte mungdan hpe tsaw ra ai ningshawng ningla, myit rum share shagan law law wa tinang a asak hpe ap nawng ai kaw du hkra gasat poi shang lai wa masai.
Dai zawn asak ap nawng lai wa ai lam hta Wunpawng Mungdan Shanglawt Hpung Ginjaw Komiti Tingnyang Up, KIC Ningbaw hte KIA Dap Up Daju makan lit hpe gunhpai lai wa sai Ningbaw Kaba Usa (GOC) Lahtaw Zau Seng gaw 1975 ning August shata (10) ya shani Thailand Mungdan kata e Dap jung da ai OKFA Dabang de lung wa ai hkrun lam kaw tai hpyen a maw mawn ai kata kaw hkrat sum nna asak ap nawng lai wa sai.
-
 Dai hte maren, Ginjaw komiti Tingnyang Up Malai, KIC Ningbaw Malai hte KIA Tau Dap Awn Daju Makan lit gun hpai nga ai Du Up Daju Lahtaw Zau Tu hte Ginjaw Komiti Ninggawn Amu Madu Makan lit gunhpai nga ai Salang Kaba Pung Shwi Zau Seng gaw, 1975 ning August (6) ya shani OKFA Rung Dabang de lung wa ai lam e tai hpyen wa a masha ni a lata hta hkrat sum asak ap nawng lai wa masai.
-
Ningbaw ningla, hpu-awn kaji kaba, dap ma mung shawa ni law law gaw, tinang Wungpawng Mungdan hte Wunpawng Amyu Sha ni a ntsa tsaw ra myit majing rawng nna sadi dung let asak ap nawng lai wa sai. Share shagan myit rum manang ni yawng hpe hkungga shagrau, masat masa galaw ai hku nna, Wunpawng Mungdan Shanglawt Asuya gaw, Wunpawng Mungdan Shanglawt Asuya a shawng ningnan No. 1 Ningbaw kaba makan lit gun hpai lai wa ai GOC Lahtaw Zau Seng asak ap nawng mat wa sai. 1975 ning, August shata (10) ya hpe la nna, dai ninghtoi hpe SHARE SHAGAN NINGHTOI ngu masat dat ai rai.

Shaning shagu August shata (10) ya hta anhte gaw share shagan ninghtoi ngu masat ninghtoi kaba hku masat dingsat hpawng galaw ra ai. Dai masat ninghtoi hta, myu hte mungdan hpe tsaw ra nna share shagan let asak ap nawng lai wa sai hpu shawng hpu ba share manang ni hpe myit dum, n’gun la let shanhte shakut kau da nna garai n ngut n kre ai anhte a yaw shada ai pandung shadaw du, padang dip la lu ai kaw du hkra an hte yawng da kring da lang, magrau grang grang rawt malan gasat poi shang sa wa dingyang rai ra nga ga ai law.

Read More

This, Too, Shall Pass Away

 
လူေတြမွာ အစြဲကေလးေတြ ရွိတတ္ၾကသည္။
"အယူအဆစြဲ၊ လူမ်ဳိးစြဲ ေဒသစြဲ စသျဖင့္။ အဲသည္အထဲမွာ အားအၾကီးဆုံးက ငါစြဲ "
ကုိယ့္ဘာသာကုိယ္ေတာ့ မွ်မွ်တတ မွန္မွန္ကန္ကန္ ျမင္သည္ ဟု ထင္တတ္ၾကသည္။
သုိ႔ေသာ္ ေျပာရာဆုိရာ လုပ္ကုိင္ရာမ်ားမွာ သတိထားျပီးၾကည့္လွ်င္ တစ္ဖက္ဖက္ လုိက္ေနမိတာေတြ ၊
အစြဲကေလးနဲ႔ ဆုံးျဖတ္မိတာေတြရွိေနတာေတြ႕ရလိမ္႔မည္။      လူေတြမွာ ရွိတတ္ၾကသည့္ အဲသည္သေဘာကုိ   Tom Knight  ဆုိေသာ ပုဂၢဳိလ္က အခုလုိ ေရးသည္။
စဥ္းစားၾကည့္ရင္ ရယ္စရာဗ် ။

ဟုိလူေတြ အလုပ္တစ္ခုကုိ အၾကာၾကီး အခ်ိန္ယူျပီး လုပ္ေနရင္ သိပ္ေႏွးေကြးတဲ႔လူလုိ႔ ေျပာတယ္။
ကုိယ္ၾကာေနရင္ေတာ့ အဲဒါ ေစ႔စပ္ေသခ်ာတာ တဲ့။

ကိစၥတစ္ခု ဟုိလူမလုပ္ရင္ ပ်င္းတာ၊
ကိုယ္မလုပ္တာက အလုပ္မ်ားလုိ႔ ။

ကိစၥ တစ္ခုကို သူ႔လုပ္ပါ မေျပာဘဲနဲ႔ ဟုိလူထလုပ္ရင္ အဲဒီလူ ေဘာင္ေက်ာ္တာ။
ကိုယ္လုပ္တာဆုိရင္ေတာ့ အလုပ္လပ္ျမင္တာ၊ လုပ္သင့္တဲ႔အလုပ္ကုိ ကုယ့္ညဏ္နဲ႔ကုိယ္ တီထြင္ၾကံဆျပီးလုပ္တတ္တာ။

ဟုိလူက သူ႔အယူအဆကို ေၾကာက္အကန္ ေျပာေနရင္ အဲဒါ တစ္ေစာက္ကန္း တစ္ယူသန္။
ကုိယ္ ဆုိရင္ေတာ့ သေဘာထား ျပတ္သားခုိင္မာတာ ။

အစဥ္အလာက်င့္ဝတ္စည္းကမ္း တစ္ခုတေလ ဟုိလူခ်ဳိးေဖာက္ရင္ အဲဒီလူယဥ္ေက်းမႈ မရွိတာ၊
ကုိယ္ဂရုမစုိက္ခဲ႔ရင္ေတာ့ ဟာ..... မရဘူး ၊ ကၽြန္ေတာ္က ကုိယ့္ပုံစံနဲ႔ ကုိယ္ပဲ။.... တဲ႔ ။ ။

လူေတြ အေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားပင္ အဲသည္ အတုိင္းပဲဟု သင္ျမင္မိလိမ့္မည္။ သင္ကိုယ္တုိင္ေကာ ဘယ္လုိရွိပါသလဲ ။  ။

 လူေတြမွာ ကုိယ့္ကုိယ္ ကုိယ္ အထင္ၾကီးသည့္ စိတ္၊ ၾကြားဝါတတ္သည့္ စိတ္၊
ကုိယ့္လူဘက္က မသိမသာ ျဖစ္ေစ သိသိသာသာျဖစ္ေစ ဘက္လုိက္ ခ်င္တတ္သည့္ စိတ္ေတြ
ရွိတတ္ၾကေၾကာင္း အားလုံးအသိျဖစ္သည္။

 ကိုယ့္ အယူအဆ ကုိယ့္အျမင္ဆုိလွ်င္ မွန္သည္၊ မွ်တသည္၊ အစြဲအလမ္းကင္းသည္၊ က်ဳိးေၾကာင္းသင့္ျမတ္သည္၊ ဓမၼဓိဌာန္က်သည္ ၊ Objective ျဖစ္သည္ဟူ၍ ထင္မွတ္တတ္ၾကသည္။ သုိ႔ေသာ္ လက္ေတြ႕တြင္ လူတုိင္းလုိပင္ အစြဲအနည္း နွင့္ အမ်ားပါတတ္ၾကသည္၊ ကိစၥတစ္ခုကုိ ကုိယ္သန္ရာ သန္ရာ ရႈေထာင့္မွ အကဲျဖတ္သတ္မွတ္တတ္ၾကသည္၊ တစ္နည္း ဆုိရေသာ္ Subjective ( ပုဂၢလဓိဌာန္)။

   လူေတြ၏ သေဘာထားအျမင္မ်ား၊ ရႈျမင္သုံးသပ္ခ်က္ ရပ္တည္ခ်က္မ်ားဟူသည္ ၎တုိ႔ ဘယ္အရာေတြကုိ ဘယ္ေလာက္တန္ဖုိးထားသည္ မထားသည္၊
ဘာေတြ ကို ေကာင္းသည္ မွန္သည္ဟု မွတ္သား ခံယူခဲ႔၍ ဘယ္ဟာေတြသည္ မေကာင္းမမွန္ဟု စြဲလန္းယုံၾကည္ထားခဲ႔သည္။
သူ႔အား ဘယ္ကာလ ဘယ္ေဒသမ်ဳိးမွာ ေမြး၍ ဘယ္ပတ္ဝန္းက်င္မ်ဳိးမွာ သူဘယ္လုိၾကီးျပင္း လာခဲ့သည္ဟူေသာ
အခ်က္မ်ားေပၚတြင္ မ်ားစြာ မူတည္ေနတတ္သည္။

စင္စစ္ ေနရာတကာ ဓမၼဓိဌာန္က်က် (ယတာဘူတက်က်) စဥ္းစား ျဖစ္ဖုိ႔ သည္ လူတစ္ေယာက္ အတြက္ မလြယ္ကူပါ။ ။
သင္ေကာ အေၾကာင္း ကိစၥေတြ အေပၚ မည္မွ် ဆႏၵစြဲ အျမင္ (ပုဂၢလ ဓိဌာန္) ကင္းစြာ ရႈျမင္သုံးသပ္ေလ့ ရွိပါသလဲ။ ။

 ကၽြန္ေတာ္ အရမ္းၾကုိက္တဲ႔ proverb ေျပာရမလား slogan ဘဲ ေျပာ ရမလားေတာ့ မသိပါ။ စာသား ကေလး တစ္ခု ပါ။
 " This, too, shall pass away."  
ဒါလည္း ျပီးသြားမွာပါ၊ တဲ႔။
စာသားက ရုိးရုိးေလးပါ။
သုိ႔ေသာ္ တန္ခုိးရွိသည္။

လူမႈေရး၊ စီးပြားေရး ၊ က်န္းမာေရး စသည္ေၾကာင္း တစ္စုံတစ္ရာေၾကာင့္ စိတ္ထဲ အေနွာင့္အယွက္ ျဖစ္ကာ တနုံနုံ ေတြးေနမိသည့္ အခါမ်ိဳးတြင္ သည္စကားေလး ေခါင္းထဲေပၚလာလွ်င္ စိတ္ထဲ ေပါ့ပါးသြားတတ္သည္။
အခ်ိန္တန္ရင္ ျပီးသြားမွာပါကြာ၊ ပူမေနပါနဲ႔ သည္စကားေလးက နွစ္သိမ့္အားေပးသည္။
အားေပးရုံဘဲလား ဆုိေတာ့ မဟုတ္ပါ။

သိပ္အားတက္ေန ဝမ္းေျမာက္ေန တစ္ကုိယ္တည္း ပီတိေတြ ျဖာေနမိသည့္ အခါမ်ဳိး မွာလည္း ကုိယ္ရွိန္သတ္ နုိင္ေအာင္ သူက သတိေဖာ္ေပးသည္။   ေဟ့ .... သိပ္ၾကည္ႏူးမေနနဲ႔ ကုိယ့္လူ၊ ဒါလည္း အခ်ိန္တန္ရင္ ျပီးသြားမွာ။ ။

တန္ဖုိးရွိလွသည့္ စကား ။ ေလာကၾကီးထဲမွာ သင့္တင့္ ေလ်ာက္ပတ္စြာ ေနတတ္ေအာင္ တစ္ခြန္းတည္း နွင့္ နွစ္ဖက္နွစ္လမ္း ညွပ္ပိတ္ထိန္းထား ေပးေသာ စကား ။ ။

" This , too, shall pass away."

Read More